Dziennik Przedsiebiorcy

Publikacja 06.04.2013

KW_TAGS

Badania ankietowe są niezbędnym narzędziem podczas zbierania informacji w ilościowych, jak i jakościowych badaniach rynku. Dzięki nim można zmierzyć zadowolenie klientów, czy poznać ich preferencje. Z racji niskich kosztów i łatwości zebrania odpowiedniej liczby respondentów, dominujące formy przeprowadzania ankiet to CATI (Computer Assisted Telephone Interview) i CAWI (Computer Assisted Web Interview). Skuteczność tych badań w dużej mierze zależy od twórcy formularza ankietowego.

Od przybytku głowa… boli?

Każda ankieta powinna pozwolić zebrać jak najwięcej przydatnych i użytecznych dla nas informacji, co wiąże się z zadaniem wielu pytań. Pamiętajmy jednak, że każde dodatkowe pytanie to dodatkowy czas, jaki respondent musi poświęcić na wypełnienie ankiety. Dlatego też należy zachować rozsądny kompromis pomiędzy liczbą pytań, a czasem potrzebnym do odpowiedzi na nie. Ankiety, których wypełnienie zajmuje dłużej niż 15 minut mogą powodować znudzenie respondenta i w konsekwencji rozłączenie z ankieterem (CATI) lub zaniechanie wypełniania (CAWI).

Warto pamiętać, że ankietowani preferują pytania z podanymi już odpowiedziami, niż tzw. pytania open-ending. Pytania otwarte dostarczają wprawdzie znacznie dokładniejszych informacji, jednak należy dobrze zastanowić się nad ich zastosowaniem i ograniczyć ich ilość. Podobnie wygląda sytuacja z pytaniami, w których respondent dokonuje oceny jakiegoś zjawiska. Im szersza skala, tym informacja lepszej jakości, jednak tutaj również umiar jest silnie wskazany: szkolna skala ocen najczęściej w zupełności wystarczy, a ankietowani unikną straty czasu i przemyśleń, czy dany produkt spełnił ich oczekiwania w 90 czy może 88 procentach.

Nie ma głupich pytań, są tylko głupie odpowiedzi?

W badaniach CAWI/CATI powyższe stwierdzenie nie ma zastosowania. Pytanie jest narzędziem, którego używa się dla pozyskania interesujących informacji, dlatego też musi być przemyślane. Przykładowo, pytanie „Ile powinien kosztować dobry samochód?” nie ma prawa znaleźć się w jakimkolwiek badaniu, bowiem pojęcie „dobry” jest na tyle niejednoznaczne, że każdy z ankietowanych będzie mógł inaczej je interpretować. Ponadto, respondent odpowiadając na pytanie, musi mieć przekonanie, że jest ono ściśle związane z tematem ankiety. Jeśli więc związek pytania z tematem nie jest do końca jasny, należy dodać stosowne wyjaśnienie. Nie można także pod żadnym pozorem stawiać pytania sugerującego odpowiedź, bądź nie będącego neutralnym, gdyż może to doprowadzić do sytuacji, w której respondent poczuje się zniechęcony, a w konsekwencji także zaburzyć rzetelność badania. Dopuszczalne jest za to używanie pytań, które łączą w sobie kilka innych – pozwala to ograniczyć całkowitą ich liczbę. Takie pytania muszą być jednak stosowane z umiarem i być odpowiednio skonstruowane, by były zrozumiałe dla ankietowanych. Przykładem takiego pytania może być np. „Ile godzin dziennie poświęcasz na oglądanie telewizji?”. Respondent odpowiadając na nie, mimochodem daje odpowiedź czy ogląda telewizję w ogóle. Warto także do każdego z pytań dodać odpowiedź „nie mam zdania” lub podobną, bowiem ankietowany nie musi być ekspertem i o czymś nie mieć po prostu wiedzy.

Diabeł tkwi w szczegółach

Prawidłowe przygotowanie ankiety od strony merytorycznej to jednak dopiero połowa sukcesu. Trzeba zwrócić uwagę, by owoc naszej pracy nie został zniweczony przez drobne, acz istotne techniczne niedociągnięcia. Dlatego podczas układania ankiet warto zadbać także o tę stronę przedsięwzięcia. Niezależnie od sposobu przeprowadzania ankiety, powinniśmy zapewnić respondentom anonimowość. W pytaniach, gdzie oceniamy zjawisko, skala musi być jasno opisana (czy 1 znaczy najlepszy, czy może zgodnie z systemem szkolnych ocen, najgorszy). W badaniach CAWI należy zadbać o atrakcyjny, ale nierozpraszający design oraz prosty i przejrzysty interfejs, a w CATI – o obdarzonego poprawną dykcją ankietera.

Przed rozpoczęciem samego badania warto poprosić kogoś o wypełnienie przygotowanej przez nas ankiety, celem ewentualnego wychwycenia błędów. Choć edycja ankiety CAWI nie jest skomplikowana i można jej dokonać nawet po umieszczeniu w Internecie, to warto ograniczyć prawdopodobieństwo takiego zdarzenia i uniknąć niepotrzebnych kłopotów.

 

Krzysztof Czaplicki
ConQuest Consulting

 

 

 

 

Dołącz do dyskusji

Kod antyspamowy
Odśwież

FacebookGoogle Bookmarks

Czytaj również

Oferty na tańszą energię dla firm

Na co zwrócić uwagę przy zmianie sprzedawcy energii elektrycznej? Standardem już jest możliwość zmiany sprzedawcy online – czy to bezpieczne?

Magia cyfry 9 - czyli jak sprzedawać taniej i zarabiać więcej?

Czy wiecie, że obniżając cenę marginalnie, możecie zarobić nieporównywalnie więcej niż proponując cenę zaokrągloną?

Staż w firmie - jak ubiegać się o stażystę? Jaki wniosek złożyć?

Staż w firmie jest w równym stopniu korzyścią dla kandydata, jak i dla pracodawcy. Od czego zacząć? Sprawdzić  jak zorganizować staż w swojej firmie?

Turystyka biznesowa - nie całkiem nowa, ale i nie do końca poznana

Spotkania grupowe, podróże motywacyjne, szkolenia i kursy, imprezy integracyjne i motywacyjne. Turystyką biznesową nazwiemy więc wszelkie wyjazdy w...

Przesyłki kurierskie międzynarodowe - jak je wysyłać?

Prowadząc sprzedaż w Internecie warto wziąć pod uwagę dotarcie z ofertą nie tylko do klientów w Polsce, ale także za granicą.

10 grzechów e-sklepów – podstawy prowadzenie ebiznesu w jednym miejscu

Prowadzisz e-sklep? Sprawdź czego należy się wystrzegać, aby mieć czyste sumienie i zadowolonych klientów.

Zmiany w normie ISO 9001

Zarządzanie organizacją w oparciu o jakość jest standardem na całym świecie. Do tej pory już ponad milion firm, instytucji, fundacji oraz innego rodzaju...

Jak wybrac biuro nieruchomosci

Jak wybrać biuro nieruchomości?

Kupno mieszkania jest jedną z najważniejszych decyzji w życiu. W celu znalezienia odpowiedniego lokalu, a także przeprowadzenia bezpiecznej i zgodnej z...